GLOCAL (Think GLObal act loCAL)

Τέλος εποχής στη γερμανική αριστερά -και πολλά τα σενάρια για την επόμενη μέρα. Η απόφαση του Όσκαρ Λαφοντέν να αποχωρήσει από την κεντρική πολιτική σκηνή για λόγους υγείας έσκασε σαν βόμβα το Σαββατοκύριακο. Ο συμπρόεδρος του κόμματος της αριστεράς, πρώην πρόεδρος των Σοσιαλδημοκρατών, επί σειράν ετών πρωθυπουργός του κρατιδίου του Ζάαρ και εκ των λαμπρότερων ρητόρων της ομοσπονδιακής Βουλής, ανήγγειλε ότι στο συνέδριο του Μαΐου δεν θα βάλει εκ νέου υποψηφιότητα για την προεδρία του κόμματος, ενώ θα παραιτηθεί από τη θέση του στη Βουλή του Βερολίνου. Ο Λαφοντέν εμφανίστηκε στο μέγαρο Καρλ Λίμπκνεχτ -στο στρατηγείο της αριστεράς- αδυνατισμένος. «Ο καρκίνος με έκανε να ξανασκεφτώ το τι θα κάνω», δήλωσε στη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε τη συνεδρίαση του προεδρείου του κόμματος.

Ένα τέταρτο του αιώνα συνδιαμόρφωσε πολιτικά ο Λαφοντέν στη Γερμανία. Ήδη από το 1987 ήταν ο ισχυρότερος εκ των νέων στη Σοσιαλδημοκρατία, ο αγαπημένος «εγγονός» του Βίλι Μπραντ, που προοριζόταν για διάδοχός του. Κάνει την έκπληξη και αρνείται την προεδρία. Στη συνέχεια, το 1990, πρώτα έρχεται αντιμέτωπος με τον θάνατο -μια γυναίκα με ψυχιατρικά προβλήματα τον μαχαιρώνει σε προεκλογική εκδήλωση- και μετά χάνει ως υποψήφιος καγκελάριος τις εκλογές. Αρνείται και πάλι την προεδρία του SPD. Το 1995 τη διεκδικεί μαχητικά στο συνέδριο του Μάνχαϊμ -κόντρα στα όργανα του κόμματος.

Και την κερδίζει με τον παλμό και τη ρητορεία του. Μαζί με τον Σρέντερ δρομολογούν το τέλος της εποχής Κολ, κερδίζουν τις εκλογές και στήνουν το 1998 την κυβέρνηση συνεργασίας με του Πράσινους. Έναν χρόνο αργότερα, πάλι αναπάντεχα, ο Λαφοντέν εγκαταλείπει τόσο την κυβέρνηση -ήταν υπουργός Οικονομικών- όσο και την προεδρία του SPD. Αποφασίζει να οικουρήσει. Γράφει ένα βιβλίο με τον τίτλο «Η καρδιά χτυπάει αριστερά». Οι σύντροφοί του στη Σοσιαλδημοκρατία αρχίζουν να τον μισούν -όσο πιο αριστεροί τόσο περισσότερο, αφού νοιώθουν απόλυτα προδομένοι από τον Λαφοντέν. Όταν, μάλιστα, γίνεται αρθρογράφος στην λαϊκίστικη δεξιά εφημερίδα «Bild», όπου και αποδομεί την κυβέρνηση Σοσιαλδημοκρατών – Πρασίνων, η απογοήτευση των συντρόφων βαθαίνει ακόμη περισσότερο.

Μετά από έξι χρόνια ιδιώτευσης ο Λαφοντέν επανέρχεται δριμύτερος. Φτιάχνει ένα κόμμα από το πουθενά. Πείθει το χαλαρό σχήμα της WASG στη Δυτική Γερμανία, που αποτελείται κυρίως από δυσαρεστημένους Σοσιαλδημοκράτες συνδικαλιστές από τη δεξιά στροφή της κυβέρνησης Σρέντερ, να συγχωνευτεί με το ανατολικογερμανικό PDS. Η WASG είχε μηδαμινή επιρροή, το PDS αντίθετα ήταν πολύ ισχυρό στα ανατολικά κρατίδια. Χάρη στον Λαφοντέν το νέο κόμμα, η αριστερά, μπαίνει δυναμικά στην κεντρική πολιτική σκηνή. Καταφέρνει να μπει στα περισσότερα δυτικά τοπικά κοινοβούλια και φτάνει το 12% στις τελευταίες ομοσπονδιακές εκλογές.

Παράλληλα, ο Λαφοντέν διχάζει την κομματική ηγεσία της Αριστεράς -το μεγαλύτερο κομμάτι της οποίας προέρχεται από την ανατολική Γερμανία. Το «πραγματιστικό» κομμάτι της Αριστεράς στην ανατολή, που επιθυμεί τη συμμετοχή στην κυβερνητική εξουσία σε συνεργασία με τους Σοσιαλδημοκράτες συγκρούεται με τους «φονταμενταλιστές» αριστερούς της δύσης και την κομμουνιστική συνιστώσα. Όλοι παραδέχονται ότι χρειάζονται τον Λαφοντέν -που παραμένει ο δεινότερος ρήτορας εντός και εκτός κοινοβουλίου- για να σταθεροποιήσουν την επιρροή της Αριστεράς στα δυτικά κρατίδια. Αλλά οι συγκρούσεις οξύνονται.

Μετά το αντίο του Όσκαρ Λαφοντέν το Σαββατοκύριακο, η Αριστερά υποχρεούται να ανασυγκροτηθεί. Το ερώτημα είναι σε ποια κατεύθυνση. Μέχρι το συνέδριο του Μαΐου θα έχει πολύ ενδιαφέρον να παρακολουθήσει κανείς τις διεργασίες. Το βέβαιο είναι ότι ο Όσκαρ θα λείψει από τη γερμανική πολιτική σκηνή -θα λείψει ακόμη και σε κείνους που τον αντιπαθούν.