Αυτόνομες Ενεργειακά Εγκαταστάσεις και Κτίρια Συμφέρει το Περιβάλλον, την Εθνική Οικονομία και τους Πολίτες-καταναλωτές Δεν συμφέρει αυτούς, που κερδοσκοπούν από την μαζική παραγωγή ενέργειας

Πηγή: www.biozo.gr

Θέσεις ΒΙΟΖΩ για τις ΑΠΕ και τον ΚΕΝΑΚ


Η δημιουργία του Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας & Κλιματικής Αλλαγής (ΥΠΕΚΑ) είναι μία κατ’ αρχήν θετική ενέργεια. Ως επίσης και η προώθηση νομοθετημάτων υπέρ των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) και μέτρων εξοικονόμησης ενέργειας όπως ο Κανονισμός Ενεργειακής Απόδοσης των Κτιρίων (ΚΕΝΑΚ).

Η εγκατάσταση μαζικής παραγωγής ενέργειας σε δημόσια δασική έκταση (σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις) με γραμμές μέσης τάσης μέχρι τον υποσταθμό, υποσταθμός, γραμμές υψηλής τάσης με πυλώνες (συνήθως) για τη σύνδεση με το σύστημα. Με εσωτερική οδοποιία και δρόμους πρόσβασης στις εγκαταστάσεις εύρους έως και 15 μέτρων, σε δάση ή σε κορυφές πάνω από δάση θα καταστρέψουν δασικά οικοσυστήματα, που συνήθως επιβιώνουν οριακά, με πιθανά αποτελέσματα την διάβρωση των εδαφών, την υποβάθμιση και καταστροφή βιοτόπων, τη σοβαρή μείωση της βιοποικιλότητας και την πρόκληση πυρκαγιών. Read the rest of this entry »

Δεν έτυχε, απέτυχε…

Η πρώτη δεκαετία της τρίτης χιλιετίας (για τον χριστιανικό κόσμο φυσικά) αποτελεί πλέον παρελθόν. Πολλά είναι τα γεγονότα που μπορούν να θεωρηθούν ως hotspots της δεκαετίας. Από  τα πλέον σημαντικά είναι αυτό της αποτυχίας της διάσκεψης για την κλιματική αλλαγή στην Κοπεγχάγη.  Η αποτυχία- απροθυμία των ισχυρών του κόσμου  να συμφωνήσουν για ένα πρόβλημα που διαρκώς  διογκώνεται και  πλήττει την πραγματική οικονομία και την καθημερινότητα δισεκατομμυρίων πολιτών σ’ όλο τον πλανήτη, με προτεραιότητα τους  πιο φτωχούς και αδύνατους  δείχνει ότι  τα συμφέροντα και οι ελίτ που κυριαρχούν διεθνώς δεν είναι διατεθειμένες να προχωρήσουν στις αναγκαίες πολιτικές πρωτοβουλίες και δεσμεύσεις προκειμένου να διασφαλίσουν τη δυνατότητα των επερχόμενων γενεών να ζήσουν με την ίδια επάρκεια σε υλικούς και ενεργειακούς πόρους. Read the rest of this entry »

Θέσεις για το ενεργειακό απο το Δίκτυο Οικολογικών Οργανώσεων Αιγαίου

ΔΙΚΤΥΟ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΩ66Ν ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ ΑΙΓΑΙΟΥ
Έχοντας υπόψη αφενός την παρούσα κατάσταση και αφετέρου τις εξαγγελίες της νέας κυβέρνησης για πράσινη ανάπτυξη, επισημαίνουμε, οδεύοντας από το γενικό στο ειδικό, τα παρακάτω: Read the rest of this entry »

Τοπικιστικά μπαϊράκια εναντίον των ανεμογεννητριών

anemogenitriesΗ προώθηση της αιολικής ενέργειας συχνά δημιουργεί αντιδράσεις (ειδικά στα νησιά), οι οποίες σχετίζονται με τις επιπτώσεις των ανεμογεννητριών στο φυσικό και δομημένο περιβάλλον και την αισθητική του τοπίου.
Κατανοητές οι ενστάσεις, οι οποίες δικαιολογούνται απόλυτα στην περίπτωση των μεγάλων εταιρειών, οι οποίες άνευ όρων και ορίων επιχειρούν να κατακυριεύσουν τα νησιά και να τα μεταβάλουν σε «αεροπλανοφόρα ανεμογεννητριών».
Όμως από το σημείο αυτό μέχρι την παντελή απόρριψη των μικρών αιολικών πάρκων ή των πλωτών εγκαταστάσεων ή οποιασδήποτε ανεμογεννήτριας υπάρχει μεγάλη απόσταση. Έχει δημιουργηθεί ένα κλίμα ολικής άρνησης που μεγαλοποιεί την παραμικρή επίπτωση και δημιουργεί μια αδιέξοδη κινδυνολογία σε βάρος των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ).

Σε όσους λοιπόν πολίτες των νησιών (και άλλων τουριστικών περιοχών αντιδρούν) εκ προοιμίου στις ανεμογεννήτριες έχουμε να πούμε τα εξής: Read the rest of this entry »

ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ…ΣΥΡΙΖΑ ΙΣΧΥΡΟΣ!

Σήμερα στην Ελλάδα, αλλά και σε παγκόσμιο επίπεδο, βιώνουμε μια πρωτοφανή οικολογική κρίση. Βιώνουμε τις κλιματικές αλλαγές, την καταστροφή των δασών, την επέκταση των πόλεων και την εξαφάνιση των ελεύθερων χώρων, την ανεξέλεγκτη ρύπανση, τον περιορισμό της βιοποικιλότητας…
Κύριες αιτίες της υποβάθμισης του περιβάλλοντος είναι το νεοφιλελεύθερο καπιταλιστικό πρότυπο παραγωγής και κατανάλωσης και η απόλυτη κυριαρχία της αγοράς και του κέρδους.

Τα τελευταία χρόνια, το μοντέλο ανάπτυξης που ακολούθησαν πιστά οι κυβερνήσεις ΝΔ και ΠΑΣΟΚ αποδείχθηκε εξαιρετικά σπάταλο και καταστροφικό. Οι επιλογές αυτές μακροπρόθεσμα υποθηκεύουν το μέλλον, απαξιώνοντας τα σημαντικότερα συγκριτικά πλεονεκτήματα της χώρας, το φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον της.

Στην περίοδο της διακυβέρνησης ΝΔ:
·    παραβιάστηκε κάθε έννοια νομιμότητας με τις παραχωρήσεις δημόσιου φυσικού πλούτου σε μεγαλοεπιχειρηματίες και την Εκκλησία
·    οι κρατικοί ελεγκτικοί μηχανισμοί απαξιώθηκαν πλήρως και επεκτάθηκαν οι περιβαλλοντικές παραβιάσεις και αυθαιρεσίες κάθε είδους
·    η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας καθυστερεί, ενώ προωθούνται σχεδιασμοί και… σενάρια για λιθάνθρακα και πυρηνικά
·    υπάρχει πλήρης αδράνεια ή και εγκληματικές αποφάσεις για τα δάση, τις προστατευόμενες περιοχές, τα νερά, τον αιγιαλό
·    η χωροταξική πολιτική που εκπονήθηκε προδιαγράφει μια νέα γενικευμένη επίθεση στο φυσικό περιβάλλον και τον αστικό χώρο

Το ΠΑΣΟΚ που διεκδικεί να επανέλθει στην εξουσία, προβάλλει το «όραμα» της «πράσινης ανάπτυξης»…
Θυμόμαστε ωστόσο την -καταστροφική για το περιβάλλον- πρόσφατη κυβερνητική θητεία του: Τα «μεγάλα έργα» της Ολυμπιάδας, την προσπάθεια κατάργησης του άρθρου 24 για τα δάση, τις ιδιωτικοποιήσεις για την «αξιοποίηση» δημόσιου πλούτου. Ουσιαστικά, το ΠΑΣΟΚ διαμόρφωσε το σημερινό εχθρικό θεσμικό πλαίσιο, το οποίο διατήρησε και αύξησε η ΝΔ.

Φαίνεται και σήμερα ότι η «πράσινη ανάπτυξη», εκτός από ωραία λόγια, περιλαμβάνει την ίδια πολιτική: Το ΠΑΣΟΚ υπερασπίζεται το «δασοκτόνο» νόμο 3208/03, δείχνει διγλωσσία σε κρίσιμα θέματα που αφορούν την αγορά ενέργειας και μεγάλα έργα όπως η εκτροπή του Αχελώου, προωθεί την επιχειρηματική αξιοποίηση των δημόσιων ακινήτων κ.ά.

Οι λύσεις στα οικολογικά προβλήματα δεν μπορεί να δοθούν από εκείνους που τα προκάλεσαν, τις νεοφιλελεύθερες κυβερνήσεις, τις πολυεθνικές επιχειρήσεις, τα κερδοσκοπικά ΜΜΕ. Οι λύσεις δεν μπορεί να δοθούν μέσα από μια, δήθεν ουδέτερη, πολιτική συναίνεσης με το δικομματισμό.

Να αντιστρέψουμε την οικολογική κρίση
με τα κινήματα των πολιτών – με την αριστερά

Με τη δράση του, ο ΣΥΡΙΖΑ στη Βουλή αλλά και με τη συμμετοχή του σε κινήματα σ’ όλη την Ελλάδα, βρέθηκε απέναντι σε μεγάλα και επώνυμα, οικονομικά συμφέροντα. Είναι η μόνη δύναμη που δεν λογάριασε το πολιτικό κόστος της αντιπαράθεσης για το περιβάλλον κι αγωνίστηκε:
·    ενάντια στην αναθεώρηση των άρθρων 24 και 117 του Συντάγματος
·    για την προστασία των δασών και δασικών εκτάσεων
·    ενάντια στην εισαγωγή του λιθάνθρακα και την ρυπογόνο ηλεκτροπαραγωγή
·    για τον έλεγχο των βιομηχανικών και εξορυκτικών δραστηριοτήτων
·    ενάντια στα μεγάλα φράγματα και την ιδιωτικοποίηση του νερού
·    για την ελεύθερη πρόσβαση στις παραλίες
·    για την υπεράσπιση των πάρκων και ελεύθερων χώρων στα αστικά κέντρα
·    για την προστασία της υγείας από κεραίες και τη ρύπανση κάθε μορφής

Η οικολογία δεν μπορεί να υποταχθεί στην αγορά και το κέρδος,  δεν είναι μόδα, δεν είναι άχρωμη, δεν είναι γενικώς «ουδέτερη»…
Είναι  καθημερινή πράξη, προτάσεις και αγώνας για μια καλύτερη ζωή!

Οι προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ:

Για την ενέργεια:
·    Σταδιακή απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα και στροφή στην εξοικονόμηση και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, σε αποκεντρωμένη βάση, σε συνεργασία με τις τοπικές κοινωνίες και με σεβασμό στο περιβάλλον.
·    Οριστική απόρριψη των σχεδιασμών για εργοστάσια λιθάνθρακα και πυρηνικής ενέργειας και προσανατολισμός της δημόσιας ΔΕΗ στην καθαρή ενέργεια και όχι στην αγοραπωλησία «δικαιωμάτων ρύπανσης» στα διεθνή χρηματιστήρια.

Για το φυσικό πλούτο:
·    Απόλυτη προστασία για τα δάση και τις δασικές εκτάσεις της χώρας. Ολοκλήρωση των δασικών χαρτών και του δασολογίου. Κατάργηση της εκτός σχεδίου δόμησης. Ανασυγκρότηση των υπηρεσιών δασοπροστασίας σύμφωνα με τα διακομματικά πορίσματα της Βουλής.

·    Όχι στην ιδιωτικοποίηση του νερού. Ορθή διαχείριση των υδάτινων πόρων: Εξοικονόμηση νερού με έμφαση στον αγροτικό τομέα. Ήπιες παρεμβάσεις με έργα μικρής κλίμακας και απόρριψη των μεγάλων φραγμάτων.

·    Έκδοση ρυθμιστικών σχεδίων και κανονισμών για τις φυσικές προστατευόμενες περιοχές, θέσπιση θαλάσσιων περιοχών απόλυτης προστασίας από την αλιεία μεγάλης κλίμακας.

·    Απόρριψη του -χρεοκοπημένου διεθνώς- μοντέλου της μαζικής τουριστικής ανάπτυξης και των γηπέδων γκολφ. Προώθηση εναλλακτικών ήπιων μορφών τουρισμού, σε σύνδεση με τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε περιοχής.

·    Αυστηρός έλεγχος και περιορισμός των δραστηριοτήτων που επιβαρύνουν υπέρμετρα το περιβάλλον: βιομηχανίες, μεταλλεία, αυτοκινητόδρομοι, κεραίες κ.ά.

Για τα αστικά κέντρα:

·    Ανάσχεση της άναρχης επέκτασης των αστικών κέντρων και διάσωση των τελευταίων αδόμητων χώρων μέσα στις πόλεις. Αναπλάσεις των ελεύθερων χώρων και εξασφάλιση εκτάσεων για χώρους πρασίνου, ήπιας αναψυχής και άθλησης.

·    Αναβάθμιση του σιδηροδρόμου και των δημόσιων μέσων μεταφοράς, ιδιαίτερα σταθερής τροχιάς. Εφαρμογή πολιτικών για «πόλεις χωρίς αυτοκίνητα». Όχι στην κατασκευή αυτοκινητόδρομων που έχουν αρνητικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

·    Εφαρμογή πολιτικών πρόληψης, επαναχρησιμοποίησης, ανακύκλωσης και κομποστοποίησης των αστικών απορριμμάτων. Απόρριψη της καύσης των στερεών αποβλήτων και της ιδιωτικοποίησης της διαχείρισής τους. Όχι στην χωροθέτηση μονάδων αποβλήτων σε επιβαρημένες περιοχές.

Για τη δημοκρατική θωράκιση του περιβάλλοντος

·    Κωδικοποίηση του θεσμικού πλαισίου και ίδρυση ανεξάρτητου υπουργείου περιβάλλοντος, με ουσιαστική οργανωτική υποστήριξη και επαρκείς δημόσιους πόρους.

·    Συμμετοχή των πολιτών σε όλα τα επίπεδα λήψης αποφάσεων, θωράκιση και αναβάθμιση των επιθεωρήσεων περιβάλλοντος και των μηχανισμών δικαστικού ελέγχου.

ΣΥΡΙΖΑ
για τον οικολογικό μετασχηματισμό
για τις ανάγκες των ανθρώπων και όχι το κέρδος

Για την αντιμετώπιση της σημερινής πολύπλευρης, οικολογικής και κοινωνικής, κρίσης απαιτούνται ριζικές ανακατατάξεις στο κυρίαρχο πρότυπο παραγωγής και κατανάλωσης. Χρειάζεται ουσιαστική αλλαγή πολιτικής, χρειάζονται συγκρούσεις.

Αρνούμαστε μια «πράσινη ανάπτυξη» σαν αυτή που προβάλλουν τα κυρίαρχα κόμματα, οι πολυεθνικές και τα ΜΜΕ. Οι λύσεις δεν μπορεί να δοθούν από όσους ευθύνονται για τη σημερινή υποβάθμιση και καταστροφή του περιβάλλοντος.
Απάντηση στην κρίση δεν μπορεί να είναι η «περιβαλλοντικά ευαίσθητη» οικονομία της αγοράς, δεν μπορεί να είναι η μεγαλύτερη εμπορευματοποίηση της φύσης!

Στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ κεντρικός στόχος είναι ο συνολικός οικολογικός μετασχηματισμός της οικονομίας και κοινωνίας:
è    η προάσπιση του δημόσιου φυσικού πλούτου και των βασικών κοινωνικών αναγκών
è    η ριζική ανασυγκρότηση της παραγωγής με βάση τις επιστημονικές αρχές της αειφορίας
è    η προώθηση τοπικών εξειδικεύσεων και της ισόρροπης ανάπτυξης στην περιφέρεια
è    η δημιουργία, σταθερών και ποιοτικών, θέσεων εργασίας με αντικείμενο το περιβάλλον
è    η ενθάρρυνση νέων μορφών συλλογικής οργάνωσης της παραγωγής, πχ. συνεταιρισμοί
è    η δημοκρατική αποκέντρωση και ο κοινωνικός έλεγχος της ανάπτυξης

Για ένα οικολογικό μοντέλο ανάπτυξης που θα βάζει μπροστά τις ανάγκες των ανθρώπων και όχι το κέρδος, χρειάζεται η ανάπτυξη μαζικών κοινωνικών αγώνων, η συμμετοχή των πολιτών, ένας ριζικά διαφορετικός πολιτικός συσχετισμός…

είναι στο χέρι μας!

Στον σοσιαλισμό δεν φτάνεις με πυρηνικά

Σάκης Κουρουζίδης, Αυγή, 24/03/2009

Μετά το ατύχημα στο Τσέρνομπιλ, το σοβαρότερο στην ιστορία της πυρηνικής τεχνολογίας, το λόμπυ των πυρηνικών υποχώρησε. Τρεις μεγάλες χώρες της Ευρώπης με πυρηνικά αποφάσισαν να προχωρήσουν σταδιακά στη μετα-πυρηνική εποχή. Η Ιταλία το 1987 με δημοψήφισμα, η Γερμανία με την κυβερνητική συμφωνία σοσιαλδημοκρατών-πράσινων και πιο πρόσφατα η Ισπανία.

Από τα 439 πυρηνικά εργοστάσια που υπάρχουν σε ολόκληρο τον κόσμο -και ακόμη 32 υπό κατασκευή- με εγκατεστημένη ισχύ 371.647 MW, παίρνουμε το 15% της παγκόσμιας ηλεκτρικής ενέργειας. Το ποσοστό αυτό αναμένεται να πέσει στο 13% μέχρι το 2030, σύμφωνα με στοιχεία της Διεθνούς Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας που δημοσιεύτηκαν πέρυσι.

Αυτή την τάση επιχειρούν να αντιστρέψουν οι μεγάλες βιομηχανίες των πυρηνικών, με πρόσχημα την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Επικαλούνται ότι η πυρηνική ενέργεια είναι «καθαρή», σε ό,τι αφορά τα αέρια του θερμοκηπίου, ότι πλέον είναι πιο ασφαλής και ακόμη, ότι είναι και φτηνή.

Τίποτε από όλα αυτά δεν ισχύει

Εξακολουθεί και η νέα -τέταρτη- γενιά των αντιδραστήρων να έχει ανοιχτά τα μέτωπα της προηγούμενης γενιάς. Η ασφάλεια των σταθμών, η διαχείριση των αποβλήτων, η αποσυναρμολόγηση των πυρηνικών εγκαταστάσεων, το ρίσκο της «τροφοδότησης» της βιομηχανίας των πυρηνικών όπλων, παραμένουν πάντα. Επίσης, λιγοστεύουν τα αποθέματα σε ουράνιο.

Μέχρι σήμερα, έχουν συσσωρευτεί 250.000 τόνοι αποβλήτων υψηλής ραδιενέργειας, τα οποία περιμένουν ασφαλέστερες λύσεις για τη διαχείρισή τους. Αυτά θα φτάσουν τις 400.000 τόνους το 2015 και το 1.000.000 τόνους το 2050! (σήμερα, υπάρχουν στον κόσμο 80 «αυθαίρετες χωματερές» – τοποθεσίες «προσωρινής» αποθήκευσής τους).

Στις ΗΠΑ, όπου υπάρχουν περίπου 70.000 τόνοι αποβλήτων, βρίσκεται σε εξέλιξη ένα πρόγραμμα για τη διαμόρφωση ενός υπόγειου χώρου «ασφαλούς» εναπόθεσης, ο οποίος αναμένεται να είναι έτοιμος να δεχτεί ραδιο-απόβλητα σε 6-7 χρόνια (στο όρος Γιούκα της Νεβάδα).

Ως απάντηση στο πρόβλημα της κλιματικής αλλαγής, είναι πολύ αργή, πολύ ακριβή και εντελώς περιορισμένη. Ενώ δεν συμβάλει στην αύξηση των αερίων του φαινομένου του θερμοκηπίου μέσα από τη λειτουργία τους, εντούτοις συμβάλλει μέσα από την εξόρυξη και επεξεργασία της πρώτης ύλης που τροφοδοτεί το πυρηνικό εργοστάσιο. Έτσι, ακόμη και σε ό,τι αφορά τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, έπεται άλλων καθαρών λύσεων όπως είναι οι ΑΠΕ.

Ο μεγάλος μύθος, όμως, αναφέρεται στο κόστος παραγωγής της πυρηνικής ενέργειας σε σχέση με τις άλλες μορφές ενέργειας. Πώς υπολογίζει κανείς το συνολικό κόστος; Ποια εξωτερικά κόστη εσωτερικεύονται; Κατʼ αρχήν, για να βγει χαμηλό το κόστος της πυρηνικής ενέργειας δεν υπολογίζεται το κόστος της διαχείρισης των πυρηνικών αποβλήτων ούτε και αυτό της αποσυναρμολόγησης και διαχείρισης των πυρηνικών εγκαταστάσεων μετά τη λήξη της λειτουργίας τους. Όμως, υπάρχουν και άλλα εξωτερικά κόστη που θα πρέπει να συνυπολογιστούν. Η πιθανότητα ενός ατυχήματος εξακολουθεί να είναι υπαρκτή και το πυρηνικό ασφαλιστικό ρίσκο είναι δυσανάλογα μεγάλο και απαιτεί μεγάλα ασφάλιστρα. Να θυμίσουμε ότι το ατύχημα του Τσέρνομπιλ κόστισε στην Ουκρανία, για τα 10 πρώτα χρόνια, 120 δισ. δολάρια. Παρόλο που δεν γίνονται γνωστές από τις εταιρείες οι ποσότητες καθαρού ουρανίου που διαθέτουν για το μέλλον, τα αποθέματα ουρανίου συνολικά, θα εξαντληθούν μέσα στα επόμενα 80 χρόνια. Αυτή η παράμετρος θα πρέπει να εισαχθεί ως «εξωτερικό κόστος», όπως και το σύνολο των περιβαλλοντικών επιπτώσεων και των επιπτώσεων στη υγεία για όλες τις εργασίες που συνδέονται με την παραγωγή πυρηνικής ενέργειας (εξόρυξη και επεξεργασία καυσίμων, ρίσκο για το ενδεχόμενο ατυχήματος, διαχείριση αποβλήτων και αποσυναρμολόγηση εξαρτημάτων). Και σήμερα, τα κόστη αυτά μπορούν να υπολογιστούν με πολύ μεγάλη ακρίβεια. Δεν αποτελούν εμπειρικές μετρήσεις αλλά στηρίζονται σε μεθοδολογίες και οικονομικά εργαλεία που πατούν στις οικονομικές επιστήμες και όχι σε κάποιες οικολογικές φοβίες και υπερβολές. Με όλα αυτά, τα πραγματικά κόστη για την παραγωγή πυρηνικής ενέργειας είναι τριπλάσια αυτών που γίνονται γνωστά, αν υπολογίσει κανείς το σύνολο των δαπανών που πραγματικά εμπλέκονται στην τεχνολογία αυτή.

Αν θέλουμε να αποφύγουμε ένα πυρηνικό μέλλον, θα πρέπει να επεξεργαστούμε ένα εναλλακτικό-ανανεώσιμο παρόν, συναισθανόμενοι ότι αυτό που διακινδυνεύεται δεν είναι μία «χαλασμένη» θέα με ανεμογεννήτριες σε μια βουνοκορφή, ούτε κάποια πρόχειρη και άγαρμπη διάνοιξη δρόμου πρόσβασης προς ένα αιολικό πάρκο, αλλά ένα σοβαρό, πολύ σοβαρό αγαθό που είναι ο πυρηνικός εφιάλτης ή η ραγδαία αλλαγή του κλίματος.

* Ο Σάκης Κουρουζίδης είναι διευθυντής της Ευωνύμου Οικολογικής Βιβλιοθήκης και του περιοδικού «Δαίμων της Οικολογίας»

Στον σοσιαλισμό φτάνεις μόνο με ανεμογεννήτριες!

Του ΣΑΚΗ ΚΟΥΡΟΥΖΙΔΗ*

Τα ενεργειακά προβλήματα του πλανήτη -και της χώρας μας- είναι μεγάλα, καθώς έχει να αντιμετωπίσει τη στενότητα των συμβατικών ενεργειακών πόρων, την ανάγκη μείωσης των ενεργειακών του καταναλώσεων, αλλά και τις εκπομπές στη διαδικασία παραγωγής και κατανάλωσης ενέργειας, λόγω της απειλούμενης κλιματικής αλλαγής.

Καθώς οι τάσεις στην ενεργειακή κατανάλωση είναι αυξητικές, όπως και στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, απαιτείται μια συνολική εναλλακτική και ολοκληρωμένη απάντηση, έναντι του σημερινού ενεργειακού μοντέλου.

Σύμφωνα με το σκεπτικό του Ίλιτς για το ιδανικό στις μετακινήσεις, το αντίστοιχο ιδανικό (ο… σοσιαλισμός) για την ενέργεια στην εποχή της κλιματικής αλλαγής, φαίνεται να αντιπροσωπεύεται, σε πρώτη φάση, από το σύνθημα, το 2020: 20, 20, 20! Δηλαδή, στα προσεχή 12 χρόνια να πετύχουμε τρεις στόχους, 20% εξοικονόμηση ενέργειας, 20% μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και 20% της ενέργειας από ΑΠΕ (τώρα 6.5%).

Αν αυτό αντιπροσωπεύει έναν ευγενή στόχο, αν πράγματι μας απασχολεί, τότε το πώς θα γίνει αυτό, δεν απαντιέται επιπόλαια, εμπειρικά. Η αιολική ενέργεια, λόγω τεχνολογικής ωριμότητας αλλά και περιβαλλοντικής ασφάλειας, είναι σήμερα η μόνη ανανεώσιμη, εναλλακτική λύση.

Σήμερα έχουμε 1.000 MW από αιολικά, χρειαζόμαστε 3.500 μέχρι το 2012 και 9.500 έως το 2020, αν θέλουμε να πιάσουμε το τρίτο από τα «20».

Και ποιος θα τα πραγματοποιήσει όλα αυτά; Η ΔΕΗ, οι ιδιώτες, ο καθένας στο σπίτι του ή στο χωράφι του;

Η ΔΕΗ, μέχρι τώρα, έχει αποδειχθεί ως ο μεγαλύτερος ρυπαντής της χώρας. Έχει δυσφημήσει τις ΑΠΕ και απλώς βαφτίζει τα μεγάλα φράγματα ως ΑΠΕ.

Ας βάλουμε, τότε, από μια οικιακή ανεμογεννήτρια ο καθένας! Να το κάνουμε, όπου μπορεί να γίνει, αλλά δεν μπορούμε να υποστηρίζουμε στα σοβαρά ότι αυτό μπορεί να αποτελεί την απάντηση στην επίτευξη των παραπάνω στόχων. Αυτό λέγεται «στρίβειν δια του αρραβώνος» (βλέπε και το κείμενο του Σ. Μοιρασγεντή στον «Δαίμονα» της 1.3.2009).

Αν το κάνουν οι ιδιώτες, τότε αυτό πρέπει να αντιμετωπιστεί απλώς ως ένα πεδίο άσκησης επιχειρηματικής δραστηριότητας, ως ένα παιχνίδι κερδοσκόπων και άρα δεν μας αφορά; Δηλαδή, δεν μας ενδιαφέρει το πώς παράγεται η ενέργεια, τα επίπεδα ρύπανσης, η εξελισσόμενη κλιματική αλλαγή και μας νοιάζει μόνον η κερδοσκοπία κάποιων; Σαν να ζούμε σε ένα ειδυλλιακό σοσιαλιστικό περιβάλλον, το οποίο θα απειληθεί από την επικείμενη εισβολή κερδοσκόπων στην ενέργεια! Όταν ζητάμε να μην κλείσει π.χ. ο Λαναράς ή η Ζήμενς, τι ακριβώς υπονοούμε; Ότι αυτές εκπροσωπούν το πρότυπο της χρηστής και καθαρής διαχείρισης και παραγωγής ή ότι μας απασχολεί ένα άλλο μείζον θέμα, αυτό των θέσεων εργασίας και δεν μας εμποδίζει να το ζητάμε αυτό, ούτε αν οι επιχειρήσεις αυτές ρυπαίνουν, ούτε αν κερδοσκοπούν, αν χρωστάνε στο ΙΚΑ, την εφορία, αν λαδώνουν;

Σκεφτείτε τι θα γινόταν αν απειλούσε να κλείσει το Αλουμίνιο Ελλάδος, το…πρότυπο της «καθαρής» παραγωγής. Αν όμως ο ίδιος επιχειρηματίας επενδύει στις ΑΠΕ, τότε λέμε ότι απλώς κερδοσκοπεί!

Σύμφωνα με το ενεργειακό μοντέλο που προτείνει το WWF Ελλάς, η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα το 2020 μπορεί να περιοριστεί σε μόλις 69.000 GWh, καλυπτόμενη από ΑΠΕ κατά 35%, από λιγνίτη κατά 29% και από φυσικό αέριο κατά 32%, χωρίς τη χρήση λιθάνθρακα ή πυρηνικής ενέργειας.

Αν δεν θέλουμε λιθάνθρακα -και νέο λιγνίτη-, αν δεν θέλουμε πυρηνικά, τότε ή θα βάλουμε αιολικά ή δεν θα πιάσουμε τους στόχους αυτούς. Άλλη λύση δεν υπάρχει για να φτάσουμε στον… «σοσιαλισμό», εκτός κι αν δεν μας αφορούν τα «προ-σοσιαλιστικά» στάδια καθόλου και θα τα λύσουμε όλα με το μαγικό ραβδάκι του «σοσιαλισμού», ελπίζω όχι πολύ αργότερα από το 2012, άντε ως το 2020!

* Μικρή παράφραση από το βιβλίο του Ιβάν Ίλιτς, ενός από του σημαντικότερους οικολόγους διανοητές, με τίτλο «Στο σοσιαλισμό φτάνεις μόνο με ποδήλατο»

* Ο Σάκης Κουρουζίδης είναι διευθυντής της Ευωνύμου Οικολογικής Βιβλιοθήκης και του περιοδικού «Δαίμων της Οικολογίας».

Μια άλλη λογική αντιμετώπισης του Περιβάλλοντος και της ίδιας μας της ζωής είναι εφικτή!

http://gkaratsioubanis.wordpress.com/

Ο ενεργειακός σχεδιασμός της κυβέρνησης κυριαρχείται από τεράστιες αντιφάσεις. Από την μια οι σημερινές δεσμεύσεις και εξαγγελίες της κυβέρνησης στο βαθμό βέβαια, που θα τηρήσει τα όσα έχει συμφωνήσει στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στις διαπραγματεύσεις του νέου Κυότο, και στην πράξη οι πολιτικές που ακολουθούνται στον τομέα της ενέργειας στηρίζονται σε πλαστές, σε σημαντικό βαθμό, ανάγκες και προτεραιότητες και υλοποιούνται με τρόπους που εξυπηρετούν όχι τον πολίτη – καταναλωτή, αλλά τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα του ευρύτερου κλάδου της ενέργειας. Ο σχεδιασμός προέβλεπε με στόχο το 2020 βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, σταδιακή διείσδυση των Α.Π.Ε, λιγότερη εξάρτηση της χώρας από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Αντί για ανανεώσιμες πηγές, ακούσαμε για λιθάνθρακα, περισσότερο λιγνίτη, μέχρι και πυρηνικά! Συγκεκριμένα στη διάρκεια του προηγούμενου έτους έγινε ένας αγώνας δρόμου από τη ΔΕΗ και μεγάλα συγκροτήματα του ενεργειακού κλάδου για να εξασφαλιστούν οι προϋποθέσεις για την εγκατάσταση μεγάλου αριθμού και μεγάλου μεγέθους μονάδων ηλεκτροπαραγωγής με καύσιμο λιθάνθρακα. Οι αιτήσεις που έιχαν υποβληθεί ήταν για τα Άσπρα Σπίτια Βοιωτίας, Καβάλα,Μαντούδι και Αλιβέρι Ευβοίας και Αστακό Αιτωλοακαρωανίας. Επίσης έγινε λόγος για νέες λιγνιτικές μονάδες σε Φλώρινα και Πτολεμαίδα, ενώ ερευνάται και το ενδεχόμενο της Δράμας και της Ελασσόνας. Τι σημαίνει αυτό όμως για τις τοπικές κοινωνίες;

1.Περισσότερη περιβαλλοντική υποβάθμιση και ιδιαίτερα σε ορισμένες περιπτώσεις καταπάτηση προστατευόμενων περιοχών.

2. Η καύση του άνθρακα συνεπάγεται την παραγωγή τεράστιων ποσοτήτων αέριων ρύπων και, μάλιστα, των κατ’ εξοχήν υπεύθυνων για το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Διοξειδίου του θείου και οξειδίων του αζώτου, υπεύθυνων για την όξινη βροχή. Με μορφή αναπνεύσιμων σωματιδίων, που μπορούν να προκαλέσουν καρκίνους του αναπνευστικού συστήματος καθώς και άλλων ιχνοστοιχείων που συσσωρεύονται στην τροφική αλυσίδα.

3. Θα απαιτηθούν εκτάσεις εκατοντάδων στρεμμάτων για τη μόνιμη, υπαίθρια απόθεση του άνθρακα, καθώς και για την απόθεση τουπαραγόμενου γύψου και της τέφρας,που θα κατακάθεταιστους λέβητες καύσης του άνθρακα.

Οι επιπτώσεις στο εθνικό επίπεδο είναι οι παρακάτω:

1. Η αυθαίρετη και βίαιη χωροθέτηση των συγκεκριμένων εγκαταστάσεων τινάζει στον αέρα κάθε έννοια εθνικού χωροταξικού σχεδιασμού. Η διαβούλευση για το εθνικό, αλλά και για κάθε ειδικό, χωροταξικό σχεδιασμό αποδεικνύεται ότιείναιανύπαρκτη.Ειδικά,όταν για τις τοπικές κοινωνίες και τους απλούς πολίτες επιφυλάσσεταιορόλοςτουπαθητικού θεατή κάποιων επιλογών, που δενέχουνκαμίασχέσημεαυτόπουοι ίδιοιοραματίζονταιγιατομέλλοντουςκαι τοντόποτους.

2. Σύμφωνα με υπολογισμούς, μόνο οι συγκεκριμένες μονάδες λιθάνθρακα θα συνεισφέρουν ρύπους των αερίων του θερμοκηπίου, της τάξης των 24.000.000 ισοδύναμων τόνων διοξειδίου του άνθρακα, το χρόνο. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε ποσοστό 21%, των εκπομπών των ετών βάσης (1990 και 1995). Είναι γνωστό ότι η χώρα μας δε- σμεύεται από το πρωτόκολλο του Κιότο να συγκρατήσει το μέσο όρο, της περιόδου 2008-2012, των εκπομπών των συγκεκριμένων ρύπων στο +25%. Όταν στο τέλος του 2006 βρισκόμαστε στο +25,4%, και όταν δεν είναι ορατή καμία άλλη σοβαρή κίνηση μείωσης των ρύπων, καταλαβαίνει κανείς εύκολα ποια είναι η προοπτική.

3.Μπαίνει για πρώτηφορά στο ενεργειακό μείγμα της ηλεκτροπαραγωγής της χώρας μας ο λιθάνθρακας. Την ίδια στιγμή, που προηγμένες χώρες (ακόμη και μεγάλοι παραγωγοί άνθρακα, όπως η Βρετανία και η Γερμανία) και οι διεθνείς οργανισμοί τον εξοβελίζουν από το ενεργειακό τους δυναμικό. Η Ελλάδα, για λόγους που σχετίζονται με την εξυπηρέτηση κοντόφθαλμων οικονομικών συμφερόντων, εξακολουθεί να παραμένει δεμένη στο άρμα της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.

4. Εξακολουθεί να θεωρείται αυτονόητο το μοντέλο της υπερπαραγωγής και υπερκατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας. Ταυτόχρονα, καθυστερεί προκλητικά η εφαρμογή και η υποστήριξη πολιτικών εξοικονόμησης ενέργειας, που σε τελική ανάλυση αποτελεί και τη σημαντικότερη ενεργειακή επένδυση. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον δεν είναι τυχαίο το ότι ανακυκλώνεται η συζήτηση για το ενδεχόμενο χρήσης της πυρηνικής ενέργειας.

5. Η προοπτική μιας διαφορετικής ενεργειακής πολιτικής δεν υπονομεύεται, όμως, μόνο από τις σχεδιαζόμενες λιθανθρακικές και λιγνιτικές μονάδες. Υπονομεύεται και από τον τρόπο διαχείρισης των λιγότερο ρυπογόνων μονάδων (φυσικό αέριο) και των ΑΠΕ. Μια διαχείριση που χαρακτηρίζεται από συγκεντρωτισμό, γιγαντισμό των εγκαταστάσεων, αποκοπή από την εξυπηρέτηση τοπικών αναγκών και των μικρών χρηστών, από τη δημιουργία νέων περιβαλλοντικών προβλημάτων σε παράκτιους χώρους, δάση και ορεινούς όγκους και που σε πολλές περιπτώσεις έχειφέρει αντιμέτωπες τις τοπικές κοινωνίες με τέτοιου είδους εγκαταστάσεις. Για όλους αυτούς τους λόγους τα τοπικά κινήματα και οι ενεργοί πολίτες, στις περιοχές χωροθέτησης των λιθανθρακικών μονάδων, και όχι μόνο, αντιδρούν δυναμικά. Για να υπερασπιστούμε τις τοπικές μας κοινωνίες, αλλά και να υποστηρίξουμε μια άλλη λογική αντιμετώπισης του περιβάλλοντος και της ίδιας μας της ζωής. Μέσω της πρωτοβουλίας «Πολίτες κατά του λιθάνθρακα» υπάρχει πανελλαδικός συντονισμός των δράσεων, ενημέρωσης και πίεσης σε κέντρα αποφάσεων στα θέματα της ενέργειας και του περιβάλλοντος.

Όλοι μαζί διεκδικούμε:

- Να μην εγκριθεί καμία άδεια ηλεκτροπαραγωγής με καύσιμο λιθάνθρακα

- Να αποκλειστεί η χρήση του λιθάνθρακα στο μακροχρόνιο ενεργειακό σχεδιασμό και να αρχίσουν να υλοποιούνται πολιτικές σταδιακής απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα, σε πρώτη φάση τα πιο ρυπογόνα (λιγνίτης, πετρέλαιο)

- Να εφαρμοστούν ρεαλιστικές και, ταυτόχρονα, επιθετικές πολιτικές στην κατεύθυνση της εξοικονόμησης ενέργειας και της αποδυνάμωσης του μοντέλου της υπερκατανάλωσης

- Η χάραξη της ενεργειακής πολιτικής και η υλοποίηση των ενεργειακών επενδύσεων να πάρουν σοβαρά υπόψη τις πραγματικές ανάγκες των τοπικών κοινωνιών για μια ισόρροπη ανάπτυξη. Να μην καταπνίξουν τις παράλληλες οικονομικές δραστηριότητες και να μην ισοπεδώσουν τα ιδιαίτερα φυσικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά τους. Ώστε να γίνει ελκυστική η παραμονή στην περιφέρεια, και λιγότερο υποχρεωτικός ο εγκλωβισμός σε ένα ολοένα και πιο αποκρουστικό κέντρο.

- Αυτό πουφαίνεται σαν μια ρεαλιστική εκδοχήγια το άμεσο μέλλον, δηλαδή η μεγαλύτερη διείσδυση του φυσικού αερίου και των ΑΠΕ,να μην υλοποιηθεί με τον ισοπεδωτικό και συγκεντρωτικό τρόπο που φαίνεται να επικρατεί σήμερα και που, αντί να λύνει, δημιουργεί νέα περιβαλλοντικά προβλήματα. Σε αντίθεση με ένα σχεδιασμό διάχυσης και αποκεντρωμένης χρήσης αιολικών και ηλιακών τεχνικών διατάξεων, που αναπτύσσονται παράλληλα με τις δημοκρατικές κοινωνικές συλλογικότητες που θα τις υποστηρίζουν.

- Να αποκλεισθεί ρητά η χρήση της ατομικής ενέργειας! Ούτε εναλλακτική είναι, ούτε οικολογική –προφανώς- ούτε καν οικονομική και θέτει απειλές για τον άνθρωπο.

Πυρηνική Ενέργεια και Ενεργειακές Ανάγκες της Ελλάδος

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

των βουλευτών
Μιχάλη Παπαγιαννάκη και Νίκου Τσούκαλη

σχετικά με το πόρισμα της Ακαδημίας Αθηνών επί του θέματος της Πυρηνικής Ενέργειας και των Ενεργειακών Αναγκών της Ελλάδος
Δυσάρεστη αίσθηση προκάλεσε η χθεσινή ανακοίνωση (28/01/2009) των πορισμάτων της Ομάδας Εργασίας της Ακαδημίας Αθηνών  επί του θέματος της Πυρηνικής Ενέργειας και των Ενεργειακών Αναγκών της Ελλάδος.
Πριν λίγους μήνες παρουσιάστηκε στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής ο Μακροχρόνιος Ενεργειακός Σχεδιασμός.  Βασικές αρχές του σχεδιασμού, όπως επισημαίνεται στον πρόλογο της έκθεσης, είναι να διασφαλιστεί ο μακροχρόνιος ενεργειακός εφοδιασμός της εσωτερικής αγοράς, η προστασία του περιβάλλοντος, η ισόρροπη περιφερειακή ανάπτυξη και η ενίσχυση της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας. Από την έκθεση αυτή προκύπτει ότι μπορούν να πληρωθούν οι αρχές αυτές χωρίς τη χρήση πυρηνικής ενέργειας. Μάλιστα, η πυρηνική ενέργεια απορρίπτεται από την έκθεση για λόγους κυρίως  κοινωνικούς. Για τον Συνασπισμό Ριζοσπαστικής Αριστεράς οι λόγοι απόρριψης της πυρηνικής ενέργειας είναι ήδη γνωστοί και μάλιστα στην πλειοψηφία της ελληνικής κοινωνίας και όχι όπως υποστηρίζει μία «μικρή αλλά σκεπτόμενη μειοψηφία» ότι  τάχα ολόκληρη η ελληνική κοινωνία «στρουθοκαμηλίζει».

Μας εξέπληξε λοιπόν που το Ανώτατο Πνευματικό Ίδρυμα της χώρας, η Ακαδημία Αθηνών, απασχόλησε τη 15μελή επιτροπή ενέργειας των έγκριτων καθόλα επιστημόνων για να μελετήσει το θέμα «Πυρηνική Ενέργεια και Ενεργειακές Ανάγκες της Ελλάδος». Μας εξέπληξε ο τίτλος και ως γνωστόν το περιεχόμενο του θέματος σχεδόν προκαθορίζει και τις διαπιστώσεις, τα συμπεράσματα και τις εισηγήσεις.

Βασική μας απορία είναι γιατί το ερώτημα – θέμα προς την Επιτροπή ήταν «Πυρηνική Ενέργεια και Ενεργειακές Ανάγκες της Ελλάδος» αντί του επιστημονικά ορθού «Εθνικός Μακροχρόνιος Ενεργειακός Σχεδιασμός».

Ο μακροχρόνιος ενεργειακός σχεδιασμός πρέπει να δείχνει το δρόμο για δομικές αλλαγές στο σημερινό ενεργοβόρο μοντέλο παραγωγής και κατανάλωσης ενέργειας και θα πρέπει να συνδυάζει επιστημονικές, περιβαλλοντικές, αλλά και κοινωνικές και πολιτικές παραμέτρους. Εντύπωση μας προκαλεί η μη αναφορά στο μεγαλύτερο κοίτασμα ενέργειας δηλαδή αυτό της εξοικονόμησης καθώς και η μη αναφορά των υποχρεώσεων της χώρας (Κιότο και ΕΕ) για εξοικονόμηση και  ΑΠΕ.

Σαν κόμμα, ούτε κατά διάνοια δεν παρεμβαίνουμε ή υποβάλλουμε θέσεις και απόψεις επί των επιστημονικών θεμάτων. Ο προβληματισμός και η έρευνα είναι ελεύθερα και επιδιωκόμενα. Αυτό το οποίο όμως δεν θα ανεχθούμε πολιτικά, είναι η αντιστροφή των ρόλων αυτών και η υπαγόρευση πολιτικών αποφάσεων μέσω υπαγορευμένων επιστημονικά εισηγήσεων. Γιατί πώς αλλιώς μπορεί να εκληφθεί το τελευταίο των συμπερασμάτων: «Να αρχίσει η προετοιμασία των αναγκαίων μελετών, νομοθεσιών και υποδομών, ώστε η χώρα να είναι, «εν δυνάμει» έτοιμη για την όποια επιλογή» καθώς και η δεύτερη εισηγητική πρόταση για: «Θεώρηση από τους αρμοδίους κρατικούς φορείς ένταξης της πυρηνικής επιλογής στον μακροχρόνιο ενεργειακό σχεδιασμό της Ελλάδος» .

Εμείς έχουμε ταχθεί αναφανδόν κατά της χρήσης πυρηνικής ενέργειας. Την απορρίπτουμε για λόγους περιβαλλοντικούς, κοινωνικούς και οικονομικοτεχνικούς.

29/01/2009

FireStats icon Powered by FireStats